Μια δηλητηρίαση 2500 ετών

Μας λέγανε στο πανεπιστήμιο για το πόσο επιστημονικά περιγράφει ο Πλάτωνας την εξέλιξη της δηλητηρίασης του δασκάλου του Σωκράτη ως αποτέλεσμα της καταδίκης του από τους Αθηναίους.

Σήμερα ξέρουμε ότι το κώνειο, που έχει δράση αντίστοιχη της νικοτίνης, αρχικά διεγείρει και στην συνέχεια παραλύει το (αυτόνομο) νευρικό σύστημα. Τα άκρα αρχικά αρχικά βαραίνουν ενώ το θύμα διατηρεί αναλλοίωτη την διανοητική του κατάσταση για αρκετή ώρα μέχρι να πέσει σε κώμα. Ο θάνατος επέρχεται σε 3-4 ώρες.

Πλάτων, Φαίδων, μτφρ., Κάκτος, Αθήνα: 1993

[...]ο Κρίτον έκανε νόημα στον δούλο που στεκόταν δίπλα· εκείνος βγήκε και γύρισε μετά από λίγο μαζί μ' αυτόν που επρόκειτο να του δώσει το δηλητήριο, που το έφερνε τριμμένο σε μια κύλικα. Όταν τον ο Σωκράτης: Εντάξει καλέ μου άνθρωπε, είπε, εσύ που ξέρεις από αυτά τί πρέπει να κάνω;

Τίποτε άλλο, απάντησε αυτός, παρά να το πιεις και να κάνεις μια βόλτα μέχρι να νιώσεις βάρος στα πόδια σου, έπειτα να ξαπλώσεις· αυτό θα κάνει έτσι την δουλειά του. Λέγοντας αυτά έτεινε την κύλικα στον Σωκράτη.

Κι εκείνος την πήρε πολύ γαλήνιος, Εχεκράτη, χωρίς να τρέμει και χωρίς να αλλάξει το χρώμα ή η έκφρασή του. Κοιτάζοντας λοξά προς το μέρος του ανθρώπου με το συνηθισμένο ταυρίσιο βλέμμα του: Τί νομίζεις; είπε. Με ετούτο το ποτό επιτρέπεται να κάνουμε σπονδή σε κάποιο θεό ή όχι;

Σωκράτη, απάντησε αυτός τρίβουμε ακριβώς όσο υπολογίζουμε ότι χρειάζεται για να πιει κανείς.

[...]Εκείνος αφού έκανε μια βόλτα, επειδή, είπε, βάρυναν τα πόδια του, ξάπλωσε ανάσκελα -γιατί έτσι του συνέστησε ο άνθρωπος, που συνάμα τον έπιανε και εξέταζε κάθε λίγο τις πατούσες και τα πόδια του. Έπειτα, αφού πίεσε δυνατά την πατούσα του, τον ρώτησε αν το αισθανόταν. Εκείνος είπε όχι. Στην συνέχεια τις κνήμες· και ανεβαίνοντας προς τα πάνω μας έκανε να καταλάβουμε ότι πάγωνε κι ότι η ακαμψία είχε αρχίσει. Τον έπιασε πάλι κι είπε ότι όταν φτάσει μέχρι την καρδιά, τότε θα φύγει ο Σωκράτης.

Ήδη είχε αρχίσει να παγώνει το σώμα του γύρω από το υπογάστριο· και εκείνος, αποκαλύπτοντας το πρόσωπό του, -το είχε ήδη καλύψει με μαντήλι -είπε- το τελευταίο που βγήκε από το στόμα του: Χρωστάμε, Κρίτωνα, έναν κόκορα στον Ασκληπιό. Να του τον δώσετε μην το αμελήσετε.

Εντάξει, είπε ο Κρίτων· μήπως θες τίποτε άλλο;

Στην ερώτηση του Κρίτωνα δεν απάντησε πια· μετά από λίγο όμως σάλεψε και ο άνθρωπος τον ξεσκέπασε· εκείνος είχε στυλώσει το βλέμμα.